Muzea filarem sektora leisure. Rekordowe wyniki w regionie EMEA

Rynek muzealny w Europie, na Bliskim Wschodzie i w Afryce jest w fazie wyraźnego wzrostu. Zgodnie z rankingiem The TEA Global Experience Index 2024, łączna liczba odwiedzających 20 najpopularniejszych muzeów w 2024 roku wyniosła 77,6 mln osób, co oznacza wzrost o 7,9 proc. w stosunku do poprzedniego roku.

Stabilny rynek z nowymi akcentami

Rynek muzealny w regionie EMEA (Europy, Bliskiego Wschodu i Afryki) wykazuje dużą stabilność – w 2024 roku zestawienie TOP 20 opuściło tylko kilka placówek. Choć Wielka Brytania i Francja wciąż królują w czołówce, ich znaczenie na liście nieznacznie osłabło.

Jedną z istotniejszych zmian jest powrót do rankingu hiszpańskiego muzeum Reina Sofia w Madrycie, które odnotowało imponujący wzrost frekwencji – aż o blisko 30 proc. w porównaniu do 2023 roku, tym samym zastępując w zestawieniu francuskie centrum nauki Cité des sciences et de l’industrie.

Dominacja stolic i rekordowe wzrosty

Zgodnie z raportem TEA Global Experience Index za rok 2024, większość najchętniej odwiedzanych muzeów w Europie znajduje się w kluczowych ośrodkach turystycznych, które przyciągają miliony gości rocznie.

Po dość dynamicznym odbiciu po trudnym okresie pandemii, frekwencja zaczęła stabilizować się na przewidywalnych poziomach, jednak niektóre obiekty znacząco przekroczyły rynkowe oczekiwania. Państwowe Muzeum Rosyjskie w Petersburgu odnotowało blisko 25-procentowy wzrost, ale największym zaskoczeniem jest bezsprzecznie Forum Humboldta w Berlinie, którego frekwencja skoczyła aż o 94 proc. –  z 1,7 mln do 3,3 mln odwiedzających.

Liderzy rankingu utrzymują mocną pozycję, chociaż wewnątrz samej czołówki doszło do kilku ważnych zmian. British Museum, dzięki wzrostowi o ponad 11 proc., odwiedziło blisko 6 mln gości, co pozwoliło mu wyprzedzić londyńskie Muzeum Historii Naturalnej. W przypadku instytucji o ugruntowanej pozycji, takich jak Muzeum Narodowe Prado w Madrycie, dynamika wzrostu była już bardziej umiarkowana – frekwencja zwiększyła się o ponad 3,5 proc., co wpisuje się w obserwowaną stabilizację rynku po okresie popandemicznego odbicia.

Skala wzrostu całego sektora jest wyraźna – w 2024 roku pierwsza dwudziestka muzeów w regionie EMEA przyjęła o 5,7 mln więcej odwiedzających niż rok wcześniej.

Bliski Wschód nowym centrum kultury

Raport TEA Global Experience Index wyraźnie pokazuje, że coraz mocniej rośnie rola i znaczenie Bliskiego Wschodu jako globalnego centrum turystyki kulturalnej. W kwietniu 2025 roku w Dzielnicy Kultury Saadiyat w Abu Zabi otwarto TeamLab Phenomena Abu Dhabi. To nowa, prestiżowa przestrzeń, w której międzynarodowy kolektyw artystyczny teamLab prezentuje swoje immersyjne wystawy multimedialne.

Instalacje w obiekcie to nie tylko stałe elementy ekspozycji, ale też zmienne projekty cyfrowe. TeamLab Phenomena jest częścią szerszej strategii budowania marki Abu Zabi jako kierunku turystycznego, który oferuje coraz bardziej nowoczesne i imponujące formy obcowania ze sztuką.

Wielka Brytania i Francja na czele rankingu

Dane TEA potwierdzają znaczną dominację Europy Zachodniej w regionie EMEA. Najwięcej najpopularniejszych muzeów jest w Wielkiej Brytanii – aż siedem placówek z tego kraju przyjęło w 2024 roku łącznie 29,3 mln gości. Równie dużym sukcesem cieszy się Francja, gdzie trzy obiekty wygenerowały wynik 15,7 mln osób. Niezmiennym liderem rankingu pozostaje paryski Luwr, który w badanym okresie odwiedziło 8,9 mln zwiedzających.

To jednak nie wszystko. W zestawieniu TOP 20 znaczącą rolę odegrały również inne kraje:

• Rosja: 3 muzea z łączną frekwencją 9,7 mln gości
• Niemcy: 1 muzeum, które odwiedziło 3,3 mln osób
• Włochy: 1 placówka z wynikiem 2,9 mln zwiedzających
• Holandia: 1 obiekt i 2,5 mln gości
• Grecja: 1 muzeum, które przyjęło 2,0 mln osób.

Łączna frekwencja czołowej dwudziestki muzeów w regionie EMEA wzrosła z 71,9 mln w 2023 roku do 77,6 mln w roku 2024. Tak wyraźny trend wzrostowy jest jasnym dowodem na to, że instytucje kultury stają się coraz ważniejszym filarem sektora rozrywkowego.