Po ponad 50 latach od uzyskania niepodległości Zjednoczone Emiraty Arabskie otworzyły swoje narodowe muzeum. Zayed National Museum na wyspie Saadiyat łączy funkcje kulturalne i edukacyjne z nowoczesną architekturą, zaprojektowaną przez Foster + Partners.
W tym artykule:
Architektura i zrównoważone rozwiązania
Architektura muzeum w Saadiyat jest nieprzypadkowa. Obiekt zdobi pięć charakterystycznych, stalowych wież symbolizujących skrzydła sokoła – sięgających od 80 do 123 metrów. Wieże – oprócz funkcji ozdobnej i symbolicznej – pełnią także rolę kominów termicznych, zasysając chłodne powietrze do wnętrza budynku, i minimalizują zacienienie galerii przy jednoczesnym dopuszczaniu naturalnego światła. Norman Foster, prezes Foster + Partners, podkreśla, że wieże nie są przypadkiem.
Sam budynek jest wyrazem zrównoważonego rozwoju, z pięcioma aerodynamicznymi wieżami-skrzydłami, które stanowią integralną część systemu środowiskowego, działając jak kominy termiczne i zasysając chłodne powietrze przez przestrzenie publiczne. Są one również symbolem zamiłowania szejka Zayeda do tradycyjnego sportu, jakim jest sokolnictwo, i stały się charakterystycznym elementem panoramy miasta – podkreślił Norman Foster.
Potrójnie laminowane szyby i elektrochromowe świetliki dachowe regulują dostęp światła dziennego, a spiralne schody i windy ułatwiają poruszanie się między przestrzeniami. Parter obejmuje dodatkowe galerie, strefy tematyczne i punkty gastronomiczne, a zewnętrzny ogród Al Masar łączy muzeum z wybrzeżem i oferuje platformy widokowe na wyspę Saadiyat.
Wystawy i programy edukacyjne
W Zayed National Museum znajduje się sześć stałych galerii prezentujących historię regionu od prehistorii – sprzed 300 tys. lat – po współczesność. Wystawy obejmują tematykę migracji, przyrody i kultury Zjednoczonych Emiratów Arabskich. Jedna z galerii poświęcona jest także szejkowi Zayedowi – pierwszemu prezydentowi Emiratów.
Muzeum oferuje również program edukacyjny i kulturalny „Głębokie korzenie i wieczne dziedzictwo”, obejmujący warsztaty, instalacje i wycieczki z przewodnikiem. Program ma na celu przede wszystkim pokazanie, jak przestrzenie wewnętrzne i zewnętrzne budynku sprzyjają zaangażowaniu społecznemu, jednocześnie pełniąc funkcję publicznej przestrzeni w rozwijającej się dzielnicy Saadiyat.

Kontekst muzealny w Abu Zabi
ZNM wchodzi w skład Saadiyat Cultural District, który obejmuje również muzea i inne powstające instytucje kulturalne na terenie Abu Zabi. W ostatnich latach Abu Zabi intensywnie rozwija sektor muzealny – w listopadzie 2025 r. otwarto największe na Bliskim Wschodzie Muzeum Historii Naturalnej, a w 2017 r. rozpoczął działalność znany i ceniony w Emiratach Luwr Abu Zabi.
Nowe muzea mają zwiększyć atrakcyjność regionu jako centrum kulturalnego i edukacyjnego, wzmacniając jego pozycję na mapie światowej turystyki muzealnej.













