Raport EY: wydatki na energię i pracę największymi kosztami dla firm

Koszty operacyjne, koszty pracy oraz presja inflacyjna będą obok sytuacji geopolitycznej znaczący wpływ na działalność biznesową w Polsce – wynika z badania EY Barometr Przedsiębiorczości 2025. Tylko 36 proc. badanych przedsiębiorców uważało, że warunki do prowadzenia biznesu w Polsce są korzystne, choć średnia wśród firm regionu Europy Środkowej, Wschodniej i Południowo-Wschodniej była niższa i wyniosła 24 proc.

Geopolityka największym wyzwaniem dla firm

Wyniki badania EY Barometr Przedsiębiorczości 2025 wskazują, że jednym z największych wyzwań dla rodzimych przedsiębiorców jest niestabilność geopolityczna.

Aż 68 proc. nich spodziewało się, że wpłynie ona negatywnie na bezpieczeństwo finansowe ich firm. W pozostałych ankietowanych krajach Europy Środkowej, Wschodniej i Południowo-Wschodniej podobnie odpowiedziało 74 proc. badanych.

To nie jedyna trudność, którą zasygnalizowali przedsiębiorcy. Na dalszych miejscach znalazły się koszty operacyjne, koszty racy oraz presja inflacyjna. Zdaniem badanych firm, także one będą miały znaczący wpływ na działalność biznesową.

Koszty energii barierą dla przedsiębiorców w Polsce

Największym kosztem, z którym muszą się mierzyć firmy to ceny energii oraz mediów. Wskazało je 69 proc. respondentów. Rosnące ceny energii podkreślano w całym badanym regionie Europy, ale polscy przedsiębiorcy bali się ich nieco bardziej – różnica wyniosła 6 pkt. procentowych.

Dla porównania, w pozostałych krajach regionu koszty pracy znalazły się na pierwszym miejscu na liście wyzwań. Odpowiedzi polskich przedsiębiorców wskazywały, że lepiej radzą sobie oni z presją związaną z wynagrodzeniami pracowników. Suma wskazań „wysoki” i „średni wpływ” kosztów pracy była w Polsce o 5 pkt. proc. niższa niż w regionie.

Z tym obszarem wiążą się jednak kolejne trudności – zauważają eksperci EY w komentarzu do wyników badań. „Polska stoi w obliczu poważnych wyzwań związanych z przyciąganiem wykwalifikowanych talentów. Ponad połowa (53 proc.) przedsiębiorców nie może znaleźć pracowników z wymaganymi umiejętnościami, a 41 proc. z odpowiednim doświadczeniem. Najbardziej poszukiwane są oczywiście kompetencje cyfrowe, w tym związane z AI. Odpowiedź może stanowić intensyfikacja programów szkoleń wśród pracowników” – czytamy w podsumowaniu.

Raport EY: warunki do biznesu dobre dla 36 proc. firm

Jedynie 36 proc. przedsiębiorców uważa, że w Polsce warunki działalności gospodarczej są korzystne (w regionie to zdanie podzielało tylko 24 proc.), a 30 proc. określiło je jako neutralne. Podobną rozbieżność odnotowano wśród tych, którzy twierdzili, że w ich krajach nie da się prowadzić biznesu (Polska – 32 proc., region – 50 proc).

Wśród największych barier ponad połowa (53 proc.) wymieniła biurokrację i regulacje. Obciążenia te były jeszcze większe w regionie, bo wskazało je 62 proc. respondentów. Tylko ⅕ przedsiębiorców stwierdziła, że przepisy i praktyki biznesowe wspierały oraz zachęcały do innowacji. Dla 27 proc. stanowiły wyzwanie, a dla 26 proc. były na tyle złożone, że wymagały dodatkowych zasobów. Zdaniem 16 proc. okazały się na tyle restrykcyjne, że utrudniały rozwój biznesu. Największe barier dla biznesu to – jak wynika z badania EY:

EY Barometr Przedsiębiorczości 2025 został przeprowadzony w lutym i marcu 2025 roku w 16 krajach regionu: Bułgarii, Chorwacji, na Cyprze, w Czechach, Estonii, Grecji, na Węgrzech, Łotwie, Litwie, Malcie, w Polsce, Rumunii, Serbii, Słowacji, Słowenii i Turcji. Przebadano 1031 przedsiębiorstw, w tym 179 w Polsce.