Trwają prace nad PANOPTIKUM. Powstaje centrum kompetencji dla muzeów

W Warszawie trwają prace nad nowym centrum kompetencji dla muzeów, którego celem jest poprawa warunków przechowywania, konserwacji i digitalizacji zbiorów oraz rozwój zaplecza szkoleniowego dla sektora muzealnego. Projekt realizowany jest przez Narodowy Instytut Muzeów i dofinansowany ze środków europejskich.

Wspólna infrastruktura dla muzeów

Centrum kompetencji dla muzeów PANOPTIKUM jest inicjatywą, która ma odpowiedzieć na systemowe potrzeby polskich muzeów związane z bezpiecznym przechowywaniem, konserwacją i digitalizacją zbiorów, których liczba w skali kraju sięga około 20 mln obiektów. Zdecydowana większość muzealiów pozostaje poza ekspozycjami, a tylko nieliczne instytucje dysponują infrastrukturą spełniającą wymagania konserwatorskie i technologiczne.

Nowe centrum ma uzupełnić te braki, oferując zaplecze magazynowe, pracownie specjalistyczne oraz wsparcie kompetencyjne dostępne dla muzeów z całej Polski. To rozwiązanie nawiązuje do funkcjonujących już w Europie modeli centrów kompetencji, które konsolidują zaplecze techniczne i eksperckie na rzecz całego sektora muzealnego.

Funkcje PANOPTIKUM i zakres realizacji

W ramach projektu powstaje nowy, wielofunkcyjny obiekt, który obejmie nowoczesne magazyny jednopoziomowe i dwupoziomowe o zróżnicowanych warunkach przechowywania, przestrzenie przyjmowania i wydawania zbiorów oraz w pełni wyposażone pracownie konserwatorskie, fotograficzne i digitalizacyjne. 

W budynku zaplanowano także zaplecze edukacyjno-konferencyjne, przestrzenie pracy studialnej oraz część administracyjną. Uzupełnieniem inwestycji będzie zagospodarowanie terenu wokół obiektu, który ma zostać udostępniony mieszkańcom jako miejsce spotkań i działań społecznych.

Wyposażenie, kompetencje i oferta programowa

Oprócz wielofunkcyjnej przestrzeni, projekt zakłada również zakup specjalistycznego wyposażenia IT oraz sprzętu do digitalizacji, diagnostyki i konserwacji zbiorów, a także realizację programów szkoleniowych dla kadr muzealnych. Równolegle planowane jest wdrożenie nowej oferty kulturalno-edukacyjnej skierowanej zarówno do lokalnej społeczności, jak i do pracowników muzeów z całej Polski. 

Z oferty PANOPTIKUM korzystać będą mogły państwowe i samorządowe instytucje kultury oraz inne podmioty publiczne i niepubliczne posiadające zbiory.

Etap realizacji i źródła finansowania

Całkowita wartość projektu „PANOPTIKUM – centrum kompetencji dla muzeów – wspomaganie muzeów w procesie innowacji i na rzecz rozwoju społeczno-gospodarczego” wynosi ponad 184 mln zł. Dofinansowanie z programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat i Środowisko wynosi ponad 40 mln zł, a wkład krajowy przekracza 10 mln zł. 

Po zakończeniu etapu budowlanego projekt wchodzi w kolejny intensywny okres prac, obejmujący wyposażanie obiektu oraz rozbudowę zespołu odpowiedzialnego za jego funkcjonowanie.

Przeczytaj także ranking 10 najlepszych muzeów europejskich